Gaat de regering ons nu massaal afluisteren? | Belicons

Gaat de regering ons nu massaal afluisteren?

Geplaatst op: 
donderdag 12 oktober 2017

E-mail deze pagina

Dit e-mailadres wordt alleen gebruikt om deze e-mail succesvol te kunnen versturen.
Gaat de regering ons nu massaal afluisteren?

Regelmatig horen we dat mensen zich druk maken over dat de overheid onze privacy steeds meer inperkt. ‘Big brother is watching you!’ wordt er dan geroepen. Deze zomer heeft de Eerste Kamer de vernieuwde wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten ondertekend waarin deze diensten meer mogelijkheden krijgen om mensen die in de buurt van een verdachte wonen te onderzoeken.

Een aantal studenten vond deze wet maar niets, doopten deze wet tot ‘sleepwet’ en gingen handtekeningen verzamelen om daarmee een referendum tegen deze wet te kunnen organiseren. Volgens hen mag er door deze wet een zogenaamd “sleepnet” worden ingezet om massaal online communicatie af te luisteren, ook van niet verdachte burgers.

Dit klinkt inderdaad beangstigend. Maar is het ook zo erg als het klinkt? Laten we eens goed naar die wet kijken. De meeste informatie hierover haal ik uit de uitzending van Nieuwsuur van afgelopen maandag. en de website van de initiatiefnemers van het referendum.

De wet zelf

De wet over de veiligheidsdiensten was te ouderwets en moest hoognodig geüpdatet worden. Ze mogen nu via meer communicatiemiddelen onderzoek doen naar verdachte personen en ook mensen om die persoon heen onderzoeken. Dit onderzoek gaat voornamelijk over het verzamelen van data en niet over het afluisteren van mensen. Maar een enkele keer kan het voorkomen dat iemand echt afgeluisterd wordt. Voor deze extra mogelijkheden moeten de veiligheidsdiensten wel toestemming vragen.

Hoe krijgen de veiligheidsdiensten toestemming?

  1. Eerst moeten ze toestemming vragen aan de minister van Binnenlandse zaken.
  2. Bij een akkoord van de minister toetst een commissie van oud-rechters of dit terecht is.
  3. Dan mogen de veiligheidsdiensten doen waarom ze gevraagd hebben.
  4. Achteraf evalueert een toezichthouder het geheel nog..

Waarom zijn mensen hier zo fel tegen?

De uitgebreide versie hiervan vind je op deze website.

  • Hierdoor krijgen de veiligheidsdiensten veel te veel bevoegdheden en daardoor kunnen mensen straks ten onterecht als verdachte worden bestempeld, bijvoorbeeld door verkeerde computerberekeningen. Wat als je op het woord ‘jihad’ zoekt of een afwijkende mening hebt? Wordt je dan meteen verdachte?
  • Goed toezicht en goede controle cruciaal zijn bij een wet als dit, maar niet iedereen is er gerust op dat dit goed geregeld is in deze wet.
  • Sommigen maken zich er zorgen over dat ook niet-relevante informatie drie jaar lang bewaard mag worden.
  • Verzamelde informatie mag ook zonder analyse vooraf gewoon gedeeld worden met andere landen.
  • Een overvloed aan informatie ook niet altijd om goed onderzoek te doen. Dus deze wet is ook niet per se een vooruitgang voor de veiligheidsdiensten zelf.
     

Peiling: Afluisteren moet echt een laatste redmiddel zijn om een terrorist te pakken

Peiling: Afluisteren moet echt een laatste redmiddel zijn om een terrorist te pakken

Lees de blog bij deze peiling https://www.belicons.nl/nl/blog/sleepnet

Poll: Eavesdropping on civillians should be a last resort to catch a terrorist

Poll: Eavesdropping on civillians should be a last resort to catch a terrorist

Read the blog that goes with this poll https://www.belicons.nl/en/blog/trawl-net

Body 2: 

Het blijft een moeilijk onderwerp: de veiligheidsdiensten. We willen beschermt worden tegen terroristen en andere misdadigers, maar we willen niet ten onrechte als verdachte te boek komen te staan of dat de overheid meer van ons te weten komt dan goed is. Het College voor de Rechten van de Mens heeft het over een balans tussen veiligheid en privacy en dat is, denk ik, precies waar we het over moeten hebben. Laten we eens naar beide onderwerpen kijken.

Veiligheid

Veiligheid is een steeds belangrijker onderwerp in onze samenleving. Gelukkig zijn er in ons land nog geen grote terroristische aanslagen gepleegd, maar we zien wel wat er in het buitenland gebeurt en beseffen dat het werk van de veiligheidsdiensten heel belangrijk is.

Soms gaat er iets mis bij de veiligheidsdiensten en dan wordt er harde kritiek geuit. Google maar eens op ‘fouten AIVD’, je vindt allerlei voorbeelden waarbij er iets fout ging. Tegelijkertijd gaat er ook veel goed, maar daar horen we minder van. De veiligheidsdiensten kunnen natuurlijk niet elk succes landelijk gaan vieren, want dat zou criminelen alleen maar helpen en dat willen we natuurlijk niet.

Voor de veiligheidsdiensten is het heel belangrijk dat ze zich strikt aan de wet houden, anders kan een terrorist door een vormfout vrijkomt. Dus wanneer de wet het hen niet toestaat om verdachte mensen op sociale media te onderzoeken, dan hebben ze pech wanneer juist daar de meeste informatie over een bepaald persoon te halen valt.

Dit maakt het heel belangrijk dat de wet niet achterloopt bij de huidige technologie. De wet die nu goedgekeurd is, is blijkbaar goed genoeg om ervoor te zorgen dat er straks geen terroristen of andere misdadigers vrijuit gaan doordat de veiligheidsdiensten bepaalde dingen niet mochten. Daar is iedereen het wel over eens (behalve criminelen dan).

Privacy

Maar er is nog een andere kant aan dit verhaal. Tegenstanders zijn bang dat de veiligheidsdiensten teveel mogelijkheden krijgen zodat onschuldige mensen er ook last van kunnen krijgen. Het moeilijke hieraan is dat de wet op de veiligheidsdiensten met 172 artikelen niet eenvoudig is te doorgronden voor ons ‘gewone Nederlanders’. Dus wat moeten we ervan denken?

Kun je als volledig onschuldig persoon toch als verdachte in aanmerking komen? Jazeker. Stel dat je bij toeval vaak in de buurt bent van verdachte mensen bent. Bijvoorbeeld omdat je vlakbij een verdacht persoon woont, omdat je een verdacht persoon in je familie hebt en omdat je naar dezelfde sportschool gaat als een verdacht persoon. Dan duikt jouw naam steeds weer in onderzoeken op en dan kan het zijn dat de veiligheidsdiensten gaan concluderen dat er ook iets met jou aan de hand moet zijn omdat jouw naam toch niets voor niets steeds weer opduikt.

Daarom is het belangrijk dat ze niet ongelimiteerd informatie kunnen verzamelen, maar dat ze daar toestemming voor moeten vragen en dat er toezicht is. Maar zowel voor- als tegenstanders twijfelen of het toezicht op de veiligheidsdiensten goed geregeld is in deze geüpdatete wet. En dat lijkt me niet onterecht. Als we kijken naar alle ophef de laatste jaren over falend toezicht in de veehouderij, over falend toezicht op de financiële sector, over falend toezicht bij de politietop en ga zo maar door. Dan zien we dat toezichthouders soms een oogje toeknijpen en dus niet optreden wanneer er iets fout gaat of zelfs niet durven op te treden doordat ze bedreigd worden.

Goed toezicht moet weer normaal worden

Het werk van de veiligheidsdiensten is onzichtbaar voor ons en dus is het werk van de toezichthouders heel belangrijk. Als er zo vaak iets verkeerd gaat bij toezichthouders, dan kunnen we ons inderdaad afvragen waarom we wel vertrouwen zouden moeten hebben in de commissies die de extra bevoegdheden van de veiligheidsdiensten controleren.

Goed toezicht is niet zomaar geregeld. Ik denk dat het hiervoor belangrijk is dat er in het algemeen veel meer aandacht komt voor goed toezicht in allerlei sectoren, zodat het in de gehele samenleving weer normaal wordt dat toezicht goed werkt.

Dit moet niet alleen op papier goed geregeld zijn. In de praktijk moeten bedreigde toezichthouders in veiligheid gebracht worden en de dreigers opgepakt. Toezichthouders die een oogje toeknijpen moeten meteen ontslagen worden zodat zulke commissies zuiver blijven. Daarbij is het ook goed om regelmatig nieuwe toezichthouders aan te stellen zodat zij hun werk met een frisse blik kunnen doen. Maar toezichthouders moeten wel altijd mensen zijn die verstand van zaken hebben. En natuurlijk moet ook dit alles weer goed in de gaten gehouden worden.

Daar zou de regering werk van moeten maken en dan kunnen wij de veiligheidsdiensten rustig meer bevoegdheden geven.

Wat vind jij? Denk jij dat de sleepwet te ver gaat? Of heb je er wel vertrouwen in? Laat weten wat je denkt, hieronder, of op het forum!

Watch the vlog that goes with this blog:

De vlog bij deze blog maak ik snel!

Blijf op de hoogte van wat er op Belicons gebeurt en schrijf je in voor mijn maandelijkse nieuwsbrief!

Bekijk ook de vlog bij deze blog: 

‘Laten we eens een goede dialoog voeren over onze veiligheidsdiensten’

Er lijkt een referendum aan te komen om te kijken wat wij als Nederlanders van de vernieuwde wet op de veiligheidsdiensten vinden. Het is belangrijk dat we samen over deze wet gaan praten, maar niet via een referendum. Bij een referendum krijgen we alleen maar doemscenario’s te horen waardoor mensen straks een onmogelijke keuze moeten gaan maken. Daar hebben we niets aan.» Watch this vlog

Andere blogs van dit thema: 

Moeten we staan voor het luchtalarmsysteem?

Oude systemen worden steeds meer vervangen door nieuwe technologieën. Dat lijkt heel goed, maar is dat het ook altijd? Vorige week laaide de discussie weer op over het luchtalarmsysteem. Dat lijkt...» Read this blog

Is er meer regulering op het fietspad nodig?

Vanaf 1 juli 2017 moeten fietsers op een speed pedelec, een fiets die 45 km/h kan halen, binnen de bebouwde kom de rijbaan op. Dat vinden veel gebruikers van deze fietsen gevaarlijk en dus blijven...» Read this blog

Vlogs van dit thema: 

We laten we ons te afhankelijk van technologie maken

Afgelopen jaren hoor je steeds meer mensen klagen dat we te afhankelijk van technologie worden. Maar volgens mij is te gemakkelijk, we worden op sommige gebieden wel erg afhankelijk van technologie, maar dat laten we ook gebeuren. Wat denk jij? Laat het hieronder weten!» Watch this vlog

‘Laten we eens een goede dialoog voeren over onze veiligheidsdiensten’

Er lijkt een referendum aan te komen om te kijken wat wij als Nederlanders van de vernieuwde wet op de veiligheidsdiensten vinden. Het is belangrijk dat we samen over deze wet gaan praten, maar niet via een referendum. Bij een referendum krijgen we alleen maar doemscenario’s te horen waardoor mensen straks een onmogelijke keuze moeten gaan maken. Daar hebben we niets aan.» Watch this vlog